Czerwiec 2019 – Białoruś w osiem dni, czyli do Mińska na II Jewropejskie Igry.

W czerwcu w Mińsku odbywają się II Jewropejskie Igry i z tej okazji można wjechać na Białoruś bez wizy, tylko w oparciu o bilet na dowolne zawody sportowe. Jak tu nie skorzystać z takiej okazji. Kupiłem więc za kilka dolarów bilet na 21 czerwca na eliminacyjne walki bokserskie, pobukowałem na booking.com noclegi, wykupiłem ubezpieczenie zdrowotne, uzyskałem „zieloną kartę” na auto i w drogę.

6 dni do Igrów – sobota 15 czerwca – Na Grodno !!!

Wjeżdżamy do Grodna z kierunku zachodniego przez Stary Most. Po prawej stronie ulicy Mostowej ukazuje się nam pobernardyński kościół Znalezienia Krzyża Świętego z końca XVI wieku.

Z ulicy Mostowej wjeżdżamy w ulicę Stefana Batorego, przy której znajduje się kolejny kościół z końca XVI wieku. Jest to barokowy pojezuicki kościół św. Franciszka Ksawerego – obecnie bazylika katedralna.

Naprzeciw tego kościoła, po drugiej stronie Placu Stefana Batorego, stała kiedyś najwyższa grodzieńska budowla – kościół NMP tzw. Fara Witoldowa, która została wybudowana w XIV wieku przez księcia Witolda. Kościół ten, dlatego że był najwyższą grodzieńska budowlą widoczną z daleka, został w latach 50-tych XX wieku zburzony. Obecnie na miejscu, w którym on stał ustawiono symboliczny pomnik.

Przed katedrą skręcamy w prawo i dojeżdżamy do trzeciego grodzieńskiego kościoła. Jest to pobrygidzki kościół Zwiastowania NMP z pierwszej połowy XVIII wieku. Obecnie kościół i klasztor jest w posiadaniu Nazaretanek.

Spod kościoła kierujemy się w stronę zamków: Starego i Nowego. Stary Zamek w Grodnie w XIV wieku wybudował WKL – Witold Kiejstutowicz. W XVI wieku zamek został rozbudowany przez Stefana Batorego. Na tym zamku zmarło dwóch polskich królów: Kazimierz Jagiellończyk i Stefan Batory. Obecnie zamek jest w odbudowie.

Po przeciwnej stronie stoi wybudowany przez Augusta II Mocnego w XVIII wieku Nowy Zamek. Co trzeci sejm w I Rzeczypospolitej odbywał się na tym zamku. Na tympanonie herb, który nie jest chyba herbem Sasów.

W pobliżu zamków znajduje się najstarsza grodzieńska budowla. Jest to XII wieczna cerkiewka na Kołoży. Najbardziej kultowe miejsce w Grodnie na prawosławne śluby.

Spod cerkiewki wracamy do centrum i idąc w dół ulicą Dominikańską (obecnie Sowiecką) dochodzimy do ulicy Elizy Orzeszkowej. Przy tej ulicy stoi dworek w którym autorka „Nad Niemnem” mieszkała przez 16 lat, aż do śmierci w roku 1910. W okresie międzywojennym w dworku było Muzeum Elizy Orzeszkowej, w roku 2001 otwarto je ponownie.

W pobliżu dworku znajduje się odsłonięte w roku 1929 popiersie Elizy Orzeszkowej z domu Pawłowskiej.

Przed siedzibą Związku Polaków na Białorusi natrafiamy na popiersie Adama Mickiewicza. Pomnik ten został odsłonięty w roku 1998.

5 dni do Igrów – niedziela 16 czerwca – Z Grodna do Kobrynia.

Z Grodna kierujemy się na południe. Po 40 kilometrach dojeżdżamy do Bohatyrowicz. W pierwszej kolejności idziemy na grób Jana i Cecylii – protoplastów rodu Bohatyrowiczów. „Na szerokiej podstawie krzyża bielał wyraźny jeszcze, choć miejscami zacierający się już napis: Jan i Cecylia, rok 1549, memento mori.”

Dwa kilometry od Bohatyrowicz leży Korczyn (również nad Niemnem). Dworu już nie ma. Ostatni jego właściciel, Andrzej Korczyński – wnuk Witolda Korczyńskiego i Marty z Bohatyrowiczów w roku 1940 wyjechał na wschód, skąd trafił do Armii Andersa. W lesie znajduje się powstańcza mogiła z czasów Powstania Styczniowego. „Jan w milczeniu pagórek ten Justynie ukazał – ona też milcząc skinęła głową; wiedziała, że to zbiorowa mogiła. – Ilu? – z cicha zapytała. – Czterdziestu – odpowiedział.”

W dalszą drogę udajemy się do Różany, gdzie jest słynny Pałac Sapiehów. tzn. jego ruina. Pałac tzn. ruina jest w trakcie odbudowy.

Brama z kordegardą, w której znajduje się Muzeum Sapiehów jest już gotowa.

Z Różany zmierzamy do Mereczowszczyzny, gdzie stoi dworek, w którym urodził się Tadeusz Kościuszko. Oryginalny Dworek Kościuszków został spalony w 1942 przez sowieckich partyzantów w ramach akcji odpolszczania tych ziem. Ten, w którym się obecnie mieści Muzeum Tadeusza Kościuszki jest jego rekonstrukcją z roku 2004.

Przed dworem w roku ubiegłym ustawiono pomnik Naczelnika.

W pobliżu, na wzgórzu wznosi się XIX wieczny Pałac Pusłowskich, również spalony w roku 1942 przez sowieckich partyzantów w ramach akcji…, a obecnie pieczołowicie restaurowany.

W porze obiadowej wjeżdżamy do Kobrynia. W Kobryniu zachował się dworek, w którym w roku 1860 przemieszkiwał Romuald Traugutt (wcześniej mieszkał tu „rzeźnik Pragi”), a w okresie międzywojennym znajdowało się w nim Muzeum Romualda Traugutta (obecnie znajduje się muzeum „rzeźnika Pragi”).

Na kobryńskim nowym cmentarzu pochowana jest druga żona Romualda Traugutta; Antonia Kościuszkówna, primo voto Trauguttowa, secundo voto Mickiewiczowa. Wnuczka brata Tadeusza Kościuszki, wdowa po Romualdzie Traugucie, ponownie zamężna z bratankiem Adama Mickiewicza. Jedna kobieta połączyła trzy wielkie kresowe rody.

W Korbyniu, z tym że na starym cmentarzu, znajduje się nagrobek teścia i drugiego męża Antonia Kościuszkówny, primo voto Trauguttowej, secundo voto Mickiewiczowej.

Nagrobek profesora Aleksandra Mickiewicza – młodszego brata Adama, też Mickiewicza.

Z Kobryniem związana jest i Maria Rodziewiczówna, która ufundowała piętro w kobryńskim gimnazjum jej imienia.

4 dni do Igrów – poniedziałek 17 czerwca – Z Kobrynia do Pińska

Po śniadaniu wjeżdżamy na Trakt Piński. 25 kilometrów od Kobrynia znajduje się majątek Rodziewiczów w Hruszowej, gdzie nasza słynna pisarka kilkadziesiąt lat gospodarowała. Dwór Rodziewiczów został spalony w trakcie ostatniej wojny przez sowiecką partyzantkę w ramach akcji…, zabudowania gospodarcze po wojnie zostały rozebrane. Na straży pozostał tylko on – „Dewajtis”.

Kolejnym etapem jest Zakoziel, gdzie kiedyś stał Dwór Orzeszków spalony przez…. Do czasów współczesnych zachowała się jedynie cmentarna kaplica Orzeszków. W kaplicy tej w roku 1863 Eliza Orzeszkowa ukrywała przed carskimi żołdakami Romualda Traugutta – przywódcę Powstania Styczniowego na kobryńszczyźnie.

Po drodze do Pińska są jeszcze Worocewicze, gdzie urodził się Napoleon Orda. W roku 2015 otwarto tu muzeum naszego wielkiego rysownika i malarza, ale i kompozytora.

W Worocewiczach od kilku lat jest odbudowywany Dwór Ordów spalony w czasie ostatniej wojny przez …

Ostatnim naszym przystankiem w drodze do Pińska jest Janów Poleski. W pierwszej kolejności zachodzimy do sanktuarium Świętego Andrzeja Boboli – kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego z połowy XIX wieku.

W Kosowie Poleskim został zamęczony i zamordowany przez kozaków nasz Święty Rodak.

W Kosowie znajduje się rónież pomnik Napoleona Ordy, który urodził się w pobliskich Worocewiczach.

Wjeżdżamy do Pińska i od razu zmierzamy nad Pinę, gdzie stoi majestatyczny budynek byłego Kolegium jezuickiego, w którym pracował Święty Andrzej Bobola. W pobliżu Kolegium stała kiedyś największa sakralna budowla WKL – kościół św. Stanisława. Z powodu wysokości kościół był widoczny z daleko i dlatego który w latach 50-tych ubiegłego wieku został zburzony przez …

Z tego też powodu (zburzenia) funkcję pińskiej katedry pełni niewielki franciszkański kościół Wniebowzięcia NMP. Obecnie najcenniejszy piński zabytek.

Za kościołem natrafiamy na dobrze odrestaurowany Pałac Butrymowiczów z drugiej połowy XVIII wieku.

Kolejnym pińskim etapem jest dom w którym w latach 30-tych XX wieku mieszkał z rodzicami Ryszard Kapuściński.

Kilka lat temu, na fasadzie budynku zawisła tablica pamiątkowa poświęcona „synowi ziemi białoruskiej”.

3 dni do Igrów – wtorek 18 czerwca – Z Pińska do Nowogródka

Wyjeżdżamy z Pińska i kierujemy się na Nowogródek. Po drodze mamy jeszcze trzy lokalizacje. Pierwsza z nich to Hruszówka – rodowa posiadłość Rejtanów. Obecnie na jej terenie stoi podupadły Dwór Rejtanów, którego odbudowa jest planowana …

… oraz zdewastowana murowanka, w której Tadeusz Rejtan spędził ostatnie lata swojego życia.

Gdzieś z kilometr w stronę Lachowicz, na skraju lasu, znajduje się kaplica grobowa Rejtanów, gdzie onegdaj złożono doczesne szczątki Tadeusza.

Kilka jak temu w pobliżu kaplicy ustawiono głaz z tablicą pamiątkową poświęconą Wielkiemu Polakowi, temu który chciał użyć liberum veto, aby zapobiec pierwszemu rozbiorowi Rzeczypospolitej.

Z Hruszówki blisko do Lachowicza, a w Lachowiczach urodził się Sergiusz Piasecki „Kochanek Wielkiej Niedźwiedzicy”. Na fasadzie lachowickiego kościoła znajduje się tablica poświęcona jednemu z najbardziej poczytnych polskich pisarzy.

W kościele tablica pamiątkowa poświęcona Tadeuszowi Rejtanowi.

Mijamy Baranowicze i zajeżdżamy na chwilę, aby się wykąpać i ochłodzić, nad Jezioro Świteź. ” Jakiż to chłopiec piękny i młody? Jaka to obok dziewica? Brzegami sinej Świtezi wody. Idą przy świetle księżyca”. Jezioro stanowczo przereklamowane. Jakaś niebieska baba próbowała mnie wciągnąć za nogę pod wodę, a jakiś koleś ciągle beczy pod drzewem (chyba jaworem).

Odświeżeni wjeżdżamy do Nowogródka. Jak to pisał poeta: „Ktokolwiek będziesz w Nowogródzkiej stron; wjechawszy, pomnij zatrzymać twe konie”. Więc zatrzymałem swe/twe konie mechaniczne i pierwsze kroki skierowaliśmy do Muzeum Adama Mickiewicza, które się mieści w jego rodzinnym dworku.

Poza Dworkiem Mickiewicza w Nowogródku znajduje się pomnik Adama, jak i jego kopiec. Pomnik odsłonięto w roku 1992. Kiedyś Adam pisał „Jeśli za co, to za „Pana Tadeusza” muszą kiedyś postawić mi Nowogrodzianie pomnik na placu w Nowogródku. I postawili w roku 1992.

W okresie międzywojennym wprawdzie pomnika nie postawiono (działania przerwała wojna), ale usypano Kopiec Mickiewicza.

Kopiec znajduje się w pobliżu góry, na której w XIII wieku swój zamek wybudował Mendog – pierwszy i jedyny litewski król. Zamek Mendoga jest w trakcie odbudowy.

Za górą znajduje się nowogródzki kościół farny Przemienienia Pańskiego z końca XIV wieku fundacji księcia Witolda. W kościele tym odbył się chrzest Adama Mickiewicza, oraz ślub króla Władysława Jagiełły z Sońką Holszańską.

Ponadto w bocznej kaplicy kościoła znajduje się cudowny obraz Matki Bożej Nowogródzkiej. „Ty, co gród zamkowy Nowogródzki ochraniasz z jego wiernym ludem!”.

W Nowogródku jest i drugi kościół, dominikański kościół św. Mikołaja z początków XVII wieku. W XIX wieku przy tym kościele znajdowała się powiatowa szkoła dominikańska, do której uczęszczała czwórka młodych Mickiewiczów oraz Jan Czeczot.

2 dni do Igrów – środa 19 czerwca – Z Nowogródka do Nieświeża

Z Nowogródka jedziemy do Zaosia. W Zaosiu znajduje się odrestaurowany Folwark Mickiewiczów. Jest to jedno z trzech domniemanych miejsc narodzin naszego Wieszcza. Folwark należał do ciotki Adama.

Z Zaosia mamy 40 kilometrów do Miru, a w Mirze pięknie odrestaurowany Zamek Radziwiłłów.

Niektórzy badacze uważają ten zamek, za protoplastę Zamku Horeszków z „pana Tadeusza”.

W Mirze znajduje się ponadto kościół św. Mikołaja. Powstał od na początku XVII wieku z fundacji księcia Radziwiłła „Sierotki”.

Po drugiej stronie szosy z Brześcia do Mińska zlokalizowana jest Nieśwież, główna siedziba ordynacji Radziwiłłów. Główną atrakcją Nieświeża jest Zamek Radziwiłłów, który ostatnio został odrestaurowany.

Na terenie Zamku Radziwiłłów znajduje się hotel. Pozwoliliśmy sobie na nocleg u J.O. księcia Radziwiłła „Panie Kochanku”.

Zamek Radziwiłłów nie jest jedynym zabytkiem w tym mieście. Tuż za zamkiem znajduje się jeden z najpiękniejszych kościołów barokowych I i II Rzeczypospolitej – kościół Bożego Ciała. W jego podziemiach spoczywają doczesne szczątki 102 Radziwiłłów.

W Nieświeżu jest i Ratusz Miejski wybudowany w połowie XVIII wieku w stylu barokowym.

1 dzień do Igrów – czwartek 20 czerwca – Z Nieświeża do Mińska

Opuszczamy gościnne mury Zamku Radziwiłłów, żegnani serdecznie przez J.O. Księcia Radziwiłła „Panie Kochanku” i…

zmierzamy do Mińska, najbardziej wysuniętego na wschód punktu naszej podróży. Zwiedzanie Mińska rozpoczynamy od Muzeum Walentego Wańkowicza, które mieści się w Dworku Wańkowiczów.

Przed dworkiem ustawiono pomnik Walentego.

Tak się dziwnie składa, że najważniejsze polskie pamiątki znajdują się przy tej samej ulicy co Dworek Wańkowiczów, tzn. przy ulicy Internacjonalnej. Wychodząc z dworku kierujemy się na zachód mijając po kolei: Dom w którym kiedyś mieszkał młody Stanisław Moniuszko.

Na domu pamiątkowa tablica.

Dalej na Płoszczadzi Swobody w 2016 roku ustawiono pomnik Stanisława Moniuszki. Pomnik nie jest samodzielny, gdyż Moniuszko współdzieli go z białoruskim dramaturgiem.

Jeszcze dalej na zachód na Skwerze Adama Mickiewicza znajduje się pomnik naszego Wieszcza Narodowego z roku 2003.

dzień otwarcia II Jewropejskich Igrów – piątek 21 czerwca – Mińsk

Zanim pójdziemy na Igry, to odwiedźmy jeszcze polskie kościoły. Pierwszy z nich to stojący naprzeciw Placu Swobody pojezuicka Archikatedra NMP. Ten barokowy kościół powstał na początku XVIII wieku.

W archikatedrze popiersie Świętego Jana Pawła II.

Drugim mińskim kościołem jest znajdujący się na Placu Wolności i wybudowany na początku dwudziestego wieku „czerwony” kościół św. Heleny i św. Szymona.

Na Placu Wolności zaczyna się nasza przygoda z II Jewropejskimi Igrami.

Stąd bowiem wyruszamy w drogę do Dwarca Sporta Urucze, gdzie mają się odbyć eliminacyjne walki bokserskie na które zakupiliśmy bilety.

Obejrzeliśmy kilkanaście walk, w tym trzy naszych bokserów.

Dzień po – sobota 22 czerwca – Powrót do domu.

W poczuciu spełnienia wracamy do domu. Po drodze jeszcze zamierzamy odwiedzić Lidę. W Lidzie znajduje się XIV-wieczny Zamek Olgierda, ojca naszego króla Władysława Jagiełły, a stryja księcia Witolda.

…oraz barokowy kościół Podwyższenia Krzyża Świętego z końca XVIII wieku.

W kościele tablica pamiątkowa króla Jana III Sobieskiego z 1933 roku.

Na skwerze przy ulicy Mickiewicza w roku 1989 odsłonięto popiersie Adama Mickiewicza.

I to wszystko z Lidy i wszystko z naszej białoruskiej wycieczki. Z Lidy jedziemy prosto na granicę, którą przekraczamy w 30 minut bez żadnych niespodzianek. Jesteśmy w Polsce.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *